Zaterdag 22 mei tot en met dinsdag 1 juni
11 dagen,10 nachten
Sudbrookmerland ligt in het Duitse Ostfriesland en grenst aan de provincie Groningen. In dit gebied liggen de natuurreservaten Grosses Meer en Loppersumer Meer, beide laagveen gebieden. Aangrenzend westelijk van het Grosses Meer ligt het EU vogelbeschermingsgebied Krummhorn. Iets noordelijker ligt het hoogveengebied Ewiges Meer, het grootste hoogveengebied van Duitsland. De waddenkust ligt wat noordelijker met het natuurreservaat Leyhörn en de Duitse waddeneilanden. Het is mogelijk om sommige eilanden, zoals Juist, op één dag te bezoeken of om er eventueel te overnachten. Ook wadlopen naar het waddeneiland Norderney is mogelijk vanuit de havenplaats Norddeich. Kortom een gebied waar veel te ontdekken valt aan flora, vogels, libellen en vleermuizen. Eveneens is er goed te fietsen door de mooie dorpjes, zoals Greetsiel, met historische vissershuisjes en een schilderachtige haven.
Gebieds- en natuurbeschrijving
De natuurreservaten Großes Meer en Loppersumer Meer zijn omgeven door talrijke afwateringssloten en beekjes. Deze vormen een netwerk van waardevolle waterrijke habitat met hun soms brede, met riet begroeide slibzones in het omringende landschap, dat overwegend uit grasland bestaat. Het gebied is ecologisch nauw verbonden met de naburige vogelbeschermingsgebieden langs de kust. De meren bieden geschikte broedomstandigheden voor diverse vogelsoorten zoals bruine kiekendief, rietzanger en blauwborst die broeden in de oevergebieden, evenals eendensoorten die afhankelijk zijn van ondiep water, zoals de slobeend. Weidevogels en steltlopers vestigen zich op de aangrenzende natte graslanden. Westelijk van het Grosses Meer ligt het EU vogelbeschermingsgebied Krummhörn dat veel beschermde soorten telt.
In en rond het water van het Loppersumer Meer groeit een gevarieerde en zeldzame flora. Het is een beschermd laagveengebied met trilveen en onder andere drijvende waterweegbree, gekroesd fonteinkruid en kikkerbeet. Rondom het moeras liggen natte graslanden, wilgenstruwelen en elzenbroekbossen. Het wateroppervlak van de meren en de aangrenzende beken wordt door vleermuizen gebruikt als jachtgebied.
Ten noorden van het Grosses Meer ligt het Ewiges Meer, het grootste hoogveen van Duitsland met een oppervlakte van 91 hectare. Het maaiveld ligt ongeveer 8,5 meter boven zeeniveau. Je vindt er planten als veenmos, eenjarig wollegras, struikhei, ronde en kleine zonnedauw, veenbes, lavendelhei en gagel. Rondom het Ewiges Meer is een zeer grote rijkdom aan libellensoorten te vinden; Noordse witsnuitlibel, gevlekte witsnuitlibel, venglazenmaker, koraaljuffer. Verder is de heikikker en de adder er te vinden.
Vlakbij het stadje Greetsiel ligt het natuurreservaat Leyhörn met een vogelobservatie hut en wandelpaden. Het is een 646 hectare groot natuurreservaat op een kunstmatig schiereiland in de Leybucht. De flora in het Naturschutzgebiet Leyhörn is bijzonder gevarieerd door de overgang van zout zeewater naar brak en zoet binnenwater. De kunstmatige aanleg van het schiereiland heeft gezorgd voor verschillende zones waarin specifieke kust- en moerasplanten perfect gedijen. Het gebied grenst direct aan het Nationalpark Niedersächsisches Wattenmeer (de wadden).Naast de Leyhorn liggen De Hauener Pütten: plas-drasgebieden die zijn ontstaan door kleiafgravingen voor de dijkversterking. Ze vormen nu een kerngebied voor watervogels. Langs de waddenkust ligt het 7,5 km. lange fietspad Vogelpfad Ostermarsch met kijkhutten. Dit grenst aan Westermarsch, gelegen nabij Norden. Het gebied wordt gekenmerkt door het typische polderlandschap achter de Waddenzeedijk (kalkrijke kweldergrond) met weidevogels. De Duitse waddeneilanden zijn anders dan die bij ons in Nederland. Ze hebben nauwelijks polders, waardoor het open landschap direct overgaat in duin, zand en zee. Vanuit Norden zijn bijvoorbeeld Norderney en Juist goed bereikbaar. De overtocht is relatief kort, ongeveer 90 minuten. De eilanden beschikken over wandel- en fietsroutes door de ongerepte duin- en kwelderlandschappen.
Praktische zaken
Tijdens deze natuurvakantie verblijven we camping Grosses Meer in Südbrookmerland, aan de rand van het meer, in het laagveengebied 25 km. van de waddenkust waarbij wij de drukke en dure campings aan de kust vermijden. Vanuit de camping is het laag- en het hoogveen gebied goed bereikbaar. In het noordelijk deel van het meer mag gevaren worden zonder motor, het zuidelijk deel is natuurreservaat. In het gebied is het goed fietsen over fietspaden en kleinere wegen, maar voor sommige afstanden is (mee)rijden met een auto waarschijnlijk beter.
Je zorgt zelf voor je reis naar de camping en zorgt ook zelf voor je boodschappen en je maaltijden.
De AKC-coördinator regelt de plaatsen op de camping, wil je een andere accommodatie dan dien je deze zelf te regelen. Schrijf je in vóór de peildatum/uiterste inschrijfdatum. Wil je een andere accommodatie boeken, schrijf je wel in voor de natuurvakantie, maar wacht met definitief boeken van die accommodatie totdat de AKC heeft besloten dat deze natuurvakantie doorgaat op de peildatum.
Vanaf Utrecht is het met de auto ongeveer 275 km rijden. Met het OV is het ongeveer 4 ½ uur reizen met de trein van Utrecht naar Emden (via Oberhausen) of via Groningen-Leer mogelijk sneller. Vanaf Emden is het nog 20 km, bus 410 gaat in ¾ uur naar het eindpunt Abelitz, dan is het nog 25 minuten lopen. Je kunt je vast door een van de deelnemers daar laten ophalen of een taxi nemen. Het is ook mogelijk van Groningen naar Leer in Duitsland te reizen en daar de trein naar Emden te pakken.
Programma
Deelnemers maken samen dat alles goed loopt, onder andere in een rol als voorzitter, excursieregelaar en admin. Dit kampbestuur zorgt voor een aantal praktische zaken. Per dag biedt de excursieregelaar een of meer excursies aan, variërend in lengte van een halve dag tot een hele dag. Je mag kiezen en je kunt ook op de camping blijven of iets anders gaan doen. Natuurlijk is het gezellig als er veel deelnemers meegaan.
De excursies vertrekken meestal ’s ochtends om negen uur. Overleg daarover vindt plaats ’s avonds in de kring. Ook is er dan aandacht voor waarnemingen en ervaringen van diezelfde dag. Als je zelf een idee hebt voor een leuke excursie of een andere activiteit met andere deelnemers, overleg dan met de excursieregelaar of doe een voorstel.
Excursies die goed bevallen zijn, kunnen voor andere deelnemers herhaald worden. De excursies hangen mede af van het weer. Er is dus geen kant-en-klaar programma vooraf. Kennis over flora, fauna en landschap wordt met elkaar gedeeld, binnen de groep zijn meestal veel mensen met kennis aanwezig. Per excursie neemt één van de deelnemers de taak van ‘excursieleider’ op zich. Een andere deelnemer schrijft een kort verslag van die dag. Verder maakt de excursieleider met de deelnemers afspraken over het vastleggen van waarnemingen.
Kosten en inschrijven
Het AKC-inschrijfgeld bedraagt per volwassene € 32,- en € 17,- voor jongeren (12-18 jaar), kinderen jonger dan 12 jaar mogen gratis mee. De penningmeester van de AKC zal het inschrijfgeld van deelnemers achteraf innen.
De reiskosten en kosten voor de camping en levensonderhoud zijn voor eigen rekening.
Het reisnummer is: K05 Sudbrookmerland en waddenkust
De peildatum/uiterste inschrijfdatum voor deze natuurvakantie is 1 maart 2027 Schrijf je later in, neem dan eerst contact op met de AKC-coördinator Ingrid Martin, bereikbaar via ingrid.martin@natuurvakanties.knnv.nl.
Nadere informatie
Kompass kaart 410 wandern-Fahrradfahren Ostfriesland
Oldenburg Antwoorden op algemene vragen over de KNNV-natuurvakanties vind je hier
Ga terug naar het overzicht van de natuurvakanties 2027 (link)
